LOCALISATIE, GENDERGELIJKHEID EN ALCOHOLWETGEVING

OF: HOE NAUWKEURIG HAD U UW TEKST GRAAG VERTAALD? 
LANGE OVERWEGINGEN BIJ EEN KORTE TEKST.

Een tekstje van niets – nog geen 300 woorden, te vertalen vanuit het Engels. Ik las het snel door en dacht, heerlijk, dat heb ik zó klaar. Een eenvoudig, kort tekstje met een paar tips voor bar…[mensen?] -mannen en -vrouwen. Hmmmm, dacht ik. Hier vindt u de Engelse tekst en mijn vertaling (opent in een nieuw venster).

Bartenders zijn m/v. In de Engelstalige (Amerikaanse) tekst wordt he/she gebruikt in de eerste twee paragrafen. En in de op drie na laatste paragraaf nog eens het gender-neutrale them. En daarmee is de Engelse gendergelijkheidskous af: daarna wordt gewoon het gender-neutrale bartender gebruikt.

Dat nu wordt in de Nederlandse tekst een beetje netelig.  Want de enige gender-neutrale vertaling voor bartender is barkeeper – een levensgroot amerikanisme.

Correct Nederlands is barman/barvrouw, dixit Het Groene Boekje. In een vertaling voor een feministisch tijdschrift (ik zeg maar iets) is het consequente gebruik van “barvrouw, hij/zij” dan natuurlijk een interessante optie. Maar voor het gemiddelde Nederlandstalige oor ligt het er dan natuurlijk bijzonder dik op. En – en dát is het punt – is dit de bedoeling van de schrijver? Het gaat hier uiteindelijk om informatie over het beroep, niet om een manifesto.

En ook mijn oplossing is nog net iets gender-neutraler dan de Engelse tekst.  Ik heb in de Nederlandse tekst afwisselend  barman en barvrouw gebruikt – waarbij dan in mijn eerste versie de barvrouw alles schoonhield, terwijl de barman de indrukwekkende power-figuur was.

Who wants to be a translator?

En dan heb ik het nog niet gehad over het onschuldig ogende zinnetje: ”Let wel, in vele staten is het gratis schenken van alcohol om uiteenlopende redenen illegaal.”  Dat betekent zó in het Nederlands en in het Nederlandstalige taalgebied überhaupt niets. (Eventjes heb ik “de onverenigde provincies van Nederland en Vlaanderen” overwogen, maar dan komen we gevaarlijk dicht bij het Belgische communautaire potje, en dát laten we werkelijk liever gedekt.) Gratis alcohol schenken illegaal? Wel, ahum, ja en neen.  In de context van deze tekst, overwegend neen :-D. Ik heb er zowel de Nederlands als de Belgische alcoholwetgeving op nageslagen. U kan me graag een e-mail sturen als u er het fijne van wil weten!

__________

Moraal van dit verhaal:

  • Hoe zou uw vertaalmachine dit oplossen?
  • Alle gekheid op een stokje. Als professioneel vertaalster pleeg ik in deze gevallen overleg met de opdrachtgever. Tenslotte gaat het om uw perfecte communicatie!

 

#WhyWeNeedHumanTranslators

share!

Translator English and German to Dutch and tutor of Biblical Hebrew in Vienna, Austria. Once wrote an MA thesis on Qohelet and never lived to regret it. Culinary Arts Addict. Ignostic. Spinozist. Fan of Zen.

Leave a comment

Your email address will not be published. Required fields are marked *


*